Татарстан

Иҗтимагый-сәяси басма

Здесь побывал «Татарстан»

Патриотлар кайда тәрбияләнә?

Ватанга хезмәт итү – намус эше!

– Тәтештә! – өйдә үткәргән ял көннәреннән соң, әлеге борынгы шәһәргә яңа уку атнасына китеп баручы ике метрлы җитез кадеттан «Татарстан» үзенең конкрет соравына әнә шундый конкрет җавап алды. Киң җилкәле, аркасына капчык аскан, хәрби аяк киеменнән иде ул кадет... Без дә аның артыннан юлга кузгалдык.
1-8
ҖИТДИ АЕРМА
Гади үсмернең бүлмәсендә моны күз алдына китерүе дә кыен: кояш нурларында бер генә тузан бөртеге дә, ялтыраганчы ышкып юылган идәндә бер генә чүп кисәге дә күренми! Ә җеп сузып тигезләгәндәй карават җәймәләре өстендәге мендәрләр­нең пөхтә өчпочмаклары җилкәнле көймәләр флотилиясен хәтерләтә. Һәм тынлык... Ни өчен тын булуы аңлашылса да, әмма бер уку бүлмәсе ишегенә язу беркетелгән: «Тавышлан­магыз! Барабанчылар шөгыльләнә!» Менә бу язуны аңлап булмый.
1-7
1-4
Тәнәфестә кадетлар, гади мәктәп балалары кебек, юлларында очра­ган бөтен нәрсәне ватып-аударып, көлешә-көлешә, коридордан йө­гереп үтәргә мөмкин. Әмма болай эшләмәскә тырышалар, чөнки тәртип бозу өчен үзләрен чираттан тыш на­ряд көткәнен яхшы беләләр. Тик би­редәге кыз һәм малайларның җәзага мөнәсәбәте «гражданкага» караганда бөтенләй башка – монда ул тәртипне яхшырту һәм гомуми построениедә макталу өчен стимул булып тора.
Укытучылар мәктәпнең 9 Май хөрмәтенә парадка ничек әзерлә­нүен искә төшерә. Анда катнашыр өчен, кадетлар яхшы укырга тиеш булган. Бишенче сыйныфта укучы бер малай «койрыкларын» төзә­теп өлгерми, шунлыктан бәйрәмне оештыруда катнашса да, аңа форма кияргә рөхсәт ителми. Тамашачылар, кызганып, аны парадта катнашты­руны үтенсә дә, малай җитди итеп: «Кирәкми, барысы да гадел, шулай булырга тиеш!» – дип җавап бирә.
Шунлыктан ата-аналарга балалар­ның, биредә ярты ел укыганнан соң, кадетлар һәм гади мәктәп арасында аерма бармы, дигән сорауга: «Аерма җитди », – дип хәрбиләрчә төгәл җа­вап бирүенә гаҗәпләнергә кирәкми. Бу җавап чыгарылыш имтиханна­рыннан соң тагын да ышандыр­гычрак яңгырый – кадетлар БДИ не гади мәктәптәге яшьтәшләреннән яхшырак бирә, чөнки катгый дис­циплина аларга секунд саен теле­фон һәм башка гаджетлар белән уйнап утырырга ирек бирми, урта мәктәптә исә әлеге гаджетларны бөтенләй тыю мөмкин түгел.
1-9
1-2
1-1
ВАТАННЫ КӨЧЛӘП ЯРАТТЫРЫП БУЛМЫЙ
Вил Нуруллин, генерал-майор Владимир Хапаев исемендәге Тәтеш кадетлар интернат-мәктәбе директоры:
– Быелгы уку елында безгә бишенче сыйныфка бер Казан малае укырга килде. Аның кадет булу теләге бик их­лас булган кебек, күз яшьләре дә, әни­сен сагынуы да шулкадәр үк ихлас иде. Тынычлана алмыйча, ул һаман елады да елады. Психологка да алып бардык, гел игътибар үзәгендә дә тот­тык. Бераз онытылып тора да, ялга өйләренә кайтып килүгә үк, барысы да яңадан кабатлана. Малай мөстә­кыйльлекнең бездәге дәрәҗәсенә әзер түгел иде. Ул ияләшсен, тынычлансын һәм өен сагынмасын өчен бер ай ва­кыт кирәк булды.
Ияләшеп беткәч, балаларның ял көнендә дә өйләренә кайтасы килми, чөнки бездә һәрвакыт нин­ди дә булса кызыклы шөгыль табып була. Мәсәлән, проектор сатып алгач, ашханә кадетлар өчен кино залына әйләнде. Уйламаганда, совет фильм­нары үсмерләрдә зур кызыксыну ту­дырды. «Ул да безнең кебек, тик күп еллар элек», – ди балалар миңа «Офи­церы» фильмының нәни герое турын­да. Кадетлар үзләре дә күңелсезләнеп утыра торганнардан түгел, аларның энергияләре ташый: әле мендәр белән сугышалар, әле бер-берсенә теш пас­тасы сылыйлар... Элек ничек булган, хәзер дә шулай шукланалар.
Элек мин военкоматта эшлә­дем, һәм армия турында бернәрсә дә белмәгән, шуңа күрә анда хезмәт итәргә теләмәгән яшьләрне күрү мине бик гарьләндерә иде. Телефон, әйтер­сең, кулларына ябышкан – аларның бердәнбер мавыгуы һәм дөнья белән элемтәсе ул. Шунлыктан, кадетлар мәктәбе директоры вазыйфасын тәкъдим иткәч, мин шунда ук риза­лаштым. Минем өчен бу – үсеп килүче буынны тәрбияләүгә йогынты ясау мөмкинлеге, чөнки балалар – әллә ничә тапкыр кабатланган фикер булса да, безнең киләчәгебез бит.
1-11
Биредә без үз ватаннарын һәрвакыт яратачак һәм яклаячак патриот ма­лайлар һәм кызларны тәрбиялибез. Бу – үзеңнең гаиләңә, туып‑үскән җиреңә, кече ватаныңа һәм тулаем туган илеңә мәхәббәт. Аны көчләп тагарга кирәкми, әмма шәхси үрнәктә тәрбияләргә кирәк. Кадетлар мәктә­бендә моңа күп игътибар бирелә. Әти-әниләр дә балаларына нәсел-нәсәпләре турында сөйләсен иде, бу очракта үз тарихлары белән кы­зыксыну һәм горурлану алар өчен нормага әйләнәчәк.
Кадетлар мәктәбе дисциплина гына түгел ул, чөнки аны тәмамлау­чыларның барысы да хәрби карь­ераны сайламый бит. Аларда тәр­бияләнгән җаваплылык хисе һәм ке­шеләр белән аралашу күнекмәләре кадетлар мәктәбен тәмамлаучы­ларга киләчәктә гаиләдә яклаучы һәм эшләрендә профессионал бу­лырга ярдәм итә.
 
МИН ИНДЕ ИКЕ ТАПКЫР ПАРАШЮТ БЕЛӘН СИКЕРДЕМ!
1-3
Егор Журавлев, 10 сыйныф укучысы:
– Мин бирегә Киров өлкәсендә­ге кечкенә шәһәрдән килдем, 6 нчы сыйныфтан бирле укыйм. Балачактан ук хәрби булырга хыялландым. Туганнарым моның өчен, балигъ булуны да көтмичә, кадетлар мәктәбенә керергә киңәш бирде.
Биредә дисциплина яхшы, бө­тен җирдә тәртип – һәм бу минем холкыма туры килә. Миңа тагын кораллы күнегүләр һәм хәрби әзерлек ошый. Ике тапкыр пара­шют белән сикердем инде, хәзер өченче тапкыр сикерергә җыенам. Беренчесендә бик куркыткан иде, икенчесендә инде ияләнәсең.
 
МАКСАТЫМ – ОБОРОНА МИНИСТРЛЫГЫ ХӘРБИ УНИВЕРСИТЕТЫНА УКЫРГА КЕРҮ
1-5
Диана Корсакова, 10 сыйныф укучысы:
– Кадетлар мәктәбе турында миңа алты ел элек әнием сөйләгән иде. Ул минем хәрби булуымны тели, шуңа мине бирегә укырга җибәрде.
Баштарак миңа кыен булса да, тора-бара, кире­сенчә, бөтен нәрсә ошый башлады. Син нәрсәгә булса да омтыласың һәм моның сиңа кирәк икәнен аң­лыйсың икән, кыенлыкларга инде игътибар итмисең. Минем хәзерге максатым – Оборона министрлыгы Хәрби университетына укырга керү.
Җәен кадетларга парашют белән сикерү мөмкин­леге бирелә, мин дә сикердем. Беренче тапкырында әле аңлап җиткермисең, ә менә икенче тапкырында инде куркыта, тик мин барыбер тагын сикерәчәкмен.
Мәктәптә кызлар егетләр белән тигез хокуклы, әз генә бизәнергә дә рөхсәт ителә. Егетләр безнең белән дус, безне яклыйлар, хәтта миңа мәхәббәт аңлатучылар да булды...
 
ХӘРБИ КАРЬЕРА ТУРЫНДА ХЫЯЛЛАНАМ
1-13
Всеволод Черенков, 8 сыйныф укучысы:
– Мин инде 7 нче сыйныфта укый башлагач ук кадетлар мәктәбенә күчәргә җыенган идем, тик Казандагысында урын булмады. Җәен мин Тәтеш мәктәбенә кабул ителдем, һәм моңа бик шатмын.
Минем буем 1 м 90 см, мин мәктәптә иң озыны, хәтта тәрбиячеләрдән дә озынрак. Сыйныфташларым баштарак миннән бераз шүрли иде, хәзер инде минем дусларым күп, бигрәк тә өлкән сыйныфта укучылар арасында.
Кадетлар мәктәбендә уку миңа күпкә кызыклырак, кайвакыт хәтта атнаның үткәнен сизми дә калам. Буш вакытта тренажерлар залы­на, китапханәгә барырга яки берәр файдалы эш эшләргә, мәсәлән, кар көрәргә була. Гомумән, дәрестән тыш физик йөкләмәләр җәза сыйфатында билгеләнә. Гадәттә мин шелтә алмыйм, тик менә үткән атнада берьюлы ике наряд эләктердем: беренчесен – сыйныфташымны коридор буйлап куган өчен, икенчесен – построениегә соңга калган өчен. Мин еш кына старшинадан үземне урамда эшләргә чыгаруын сорыйм, миңа саф һавада нәрсә дә булса эшләү ошый.
Хәрби карьера турында хыялланам. Офиста эшләү мине бер дә кызыктырмый, шунлыктан хәрби училищега керергә планлаштырам. Хәрби офицер булсаң, нинди шәп бит: сугыш тактикасы, хәрби аму­ниция – болар турында мин тәүлекләр буе укырга әзер! Күптән түгел безгә җыелма модельләр тараттылар, минем сыйныфка БМД‑1 эләкте. Әзер модельне тәкъдим итү өчен мин аның техник характеристикалары һәм ул катнашкан сугышлар турында мәгълүматны җентекләп эзләдем.
Түземсезләнеп җәй җитүен көтәм: Коркачыкта беренче тапкыр па­рашют белән сикерәчәкмен һәм «Гвардеец» лагеренда яшь сугышчы курсын үтәчәкмен.
1-10
 
 

Добавить комментарий

Тема номера
Журнал Татарстан

Подпишитесь на обновления: